Ne zaman yenileme gerekir?

Sık atan sigortalar, ısınan prizler, yanık kokusu, kararmış priz kapakları ve topraklaması olmayan iki delikli prizler, tesisatın artık bugünkü yüke uygun olmadığının işaretleri olabilir. Eski binalarda tesisat, bugünkü kadar çok cihazın aynı anda çalışacağı düşünülerek kurulmamıştır. Klima, ankastre fırın, elektrikli ocak ya da elektrikli araç şarjı gibi yüksek güçlü cihazlar eklendiğinde bu sorunlar belirginleşir.

Yenileme her zaman tüm tesisatın sökülmesi anlamına gelmez. Bir elektrikçi önce mevcut durumu inceleyip panonun, hatların ve topraklamanın durumunu raporlamalı; ardından kısmi ya da tam yenileme önerisini gerekçesiyle sunmalıdır.

Fiyatı belirleyen kalemler

Elektrik tesisatında fiyat, çoğunlukla nokta (priz, anahtar, aydınlatma çıkışı) sayısı ve hat uzunluğu üzerinden hesaplanır. Ama malzemenin kalitesi ve kırma-kapama işleri toplamı ciddi biçimde değiştirir.

  • Nokta sayısı: priz, anahtar, aydınlatma, internet ve TV çıkışları.
  • Kablo: kesiti (hattın taşıyacağı yüke göre) ve markası.
  • Pano: sigorta kutusunun değişimi, otomatik sigortalar, kaçak akım koruma rölesi.
  • Topraklama: binada topraklama hattının olup olmadığı ve daireye taşınması.
  • Sıva altı ya da sıva üstü: duvarları kırarak kanal açmak ya da kablo kanalı kullanmak.
  • Kırma-kapama: kanalların sıvayla kapatılması ve boyaya hazır hâle getirilmesi.
  • Priz ve anahtar serisi: markası, rengi ve modeli.

Güvenlik: pazarlık konusu olmayan kısım

Elektrik işinde yapılan tasarruf, doğrudan yangın ve çarpılma riskine dönüşebilir. Kablo kesitinin hattın yüküne uygun olması, her hattın doğru değerde sigortayla korunması, ıslak hacimlerde ve prizlerde kaçak akım koruması ve düzgün bir topraklama, tesisatın temelidir. Bu kalemlerde daha ucuz teklif veren bir ustaya, neyi farklı yaptığını mutlaka sorun.

İşi yapan kişinin bu alanda yetkin olduğunu gösterebilmesi önemlidir; ustalık ya da mesleki yeterlilik belgesini sormaktan çekinmeyin. Binanın ortak elektrik tesisatını ya da sayaç tarafını etkileyen işler için yönetimle ve gerekirse dağıtım şirketiyle konuşulması gerekebilir.

Teklif ve hat planı

Kefildar’da elektrik tesisatı kategorisinde talep açarken dairenin büyüklüğünü, oda sayısını, binanın yaşını, sorunları (atan sigorta, ısınan priz gibi) ve sigorta kutusunun fotoğrafını ekleyin. Yeni eklenecek cihazları (klima, fırın, şofben) yazın ki hat planı ona göre yapılsın.

İyi bir teklif, hangi odada kaç nokta olacağını, hangi hattın hangi sigortaya bağlanacağını ve kullanılacak malzemenin markasını gösterir. Aşağıdaki bilgiler yazılı değilse sorun.

  • Nokta sayısı ve oda oda dağılımı.
  • Kablo kesiti ve markası, priz ve anahtar serisi.
  • Pano, sigortalar ve kaçak akım rölesi.
  • Topraklamanın durumu ve yapılacak iş.
  • Kırma-kapama ve sıvanın dahil olup olmadığı.
  • Süre, işçilik garantisi, KDV ve fatura.

Yenileme sürecini planlamak

Elektrik tesisatı yenilemesi, evde yaşarken yapılması zor bir iştir: kırma ve kanal açma toz çıkarır, elektrik bazı saatlerde kesilir. Mümkünse bu işi boya ve zemin gibi kaplama işlerinden önce, ev boşken yaptırın. Komple bir tadilatın parçasıysa elektrik işi söküm ve sıvadan önce yer alır.

Yeni tesisatı planlarken bugünkü değil, önümüzdeki yılların ihtiyacını düşünün. Mutfakta tezgâh üstü prizlerin sayısı, çalışma masası ve televizyon duvarındaki priz ve data çıkışları, balkonda ya da bahçede dış mekân prizi, ileride eklemek isteyebileceğiniz klima hattı, sonradan duvar kırmadan eklenmesi zor olan kalemlerdir. Bunları ustayla birlikte oda oda gezerek işaretleyin.

Teslim ve ödeme

İş bittiğinde her prizin ve aydınlatmanın çalıştığını, sigortaların üzerine hangi hattın bağlı olduğunun yazıldığını ve kaçak akım rölesinin test düğmesiyle attığını kontrol edin. Yeni tesisatın hat planını fotoğraflayın ya da ustadan çizim isteyin; ileride duvara bir şey asarken ya da tamir yaptırırken işinize yarar.

Kefildar ödemeye aracılık etmez; ücreti ustaya doğrudan ödersiniz. Malzeme için bir ön ödeme makul olabilir, ama işçiliği iş ilerledikçe ve son kısmı test ve teslimden sonra ödeyin. Anlaşmayı ve malzeme listesini uygulama içindeki mesajlarda yazılı tutun, iş bitince ustayı değerlendirin.

Sık sorulan sorular

Elektrik tesisatı yenileme fiyatı nasıl hesaplanır?

Genellikle priz, anahtar ve aydınlatma noktalarının sayısı, hat uzunluğu, kablo ve pano malzemesi, sıva altı ya da sıva üstü çekim ve kırma-kapama işleri üzerinden hesaplanır. Teklifte bu kalemleri ve malzeme markalarını ayrı ayrı isteyin.

Kaçak akım rölesi gerekli mi?

Kaçak akım koruma rölesi, bir cihazda ya da hatta akım kaçağı olduğunda devreyi keserek çarpılma riskini azaltan bir güvenlik elemanıdır. Tesisat yenilenirken panoda bulunması önerilir; elektrikçinize mevcut durumunuzu ve öneriyi sorun.

Elektrikçi seçerken neye dikkat etmeliyim?

Ustalık ya da mesleki yeterlilik belgesini, önceki işlerini ve değerlendirmelerini sorun. Mevcut tesisatı inceleyip gerekçeli bir öneri sunması, malzeme markalarını yazılı vermesi ve işin sonunda test yapması iyi bir işarettir.